Üye Eleştirileri

Orhan Pamuk'tan kuşakların senfonisi!

Müslüman alaturka kimliği olan bir tüccardan başlayor hikaye. Ve tüccar Cevdet'in oğlu Refik ağırlıklı ikinci bölümle Refik, Ömer, Muhittin üzerinden o dönemin üst kesiminde olan tiplerin bir irdelemesini görüyoruz. Hırslarıyla, meraklarıyla, kinleriyle, tutkularıyla değişik renkli bir kurgu dünyası var. Tabii burada otobiyografik şeyler de var.
Mesela 3. bölümde ana kahraman olan Ahmet - ki ikinci bölümde Refik herkes gibi Ahmet koyarız falan diyordu - o zamandan sinyali veriliyor, sanki Orhan Pamuk'un kendisini baz aldığı bir karakter gibi gelir bana. Yazar da Ahmet gibi ressamlıkla uğraşmıştır. Bir de Muhittin bana Necip Fazıl'ı hatırlatıyor. Çok benzer noktaları var. Necip Fazıl'da açık bir Baudlaire etkisi var bu böyledir. Muhittin de Baudlaiere'in etkisinde  birisidir. Baudlaireciliğinden konuşulurken mesela o Ötüken Dergisi'ndeki faşizm misyoneri herif Baudlaire tesiriyle zehirlendiğini dllendiriyordu! Bir de 30'unda ölmeyi pllanlıyor bu Muhittin iyi şair olamazsa! Mektup falan yolluyor hatta Refik'e sonra. Bu intiharı düşünürken vapurla iskele arasına atlamayı planlar. Necip Fazıl da bir vapurda hayatını değiştiren biriyle karşılaşır (Bu zorlama oldu evet:). Ve 30'undan sonraki bir yaşta değişir başka bir adam olur.

İkisi de bohem yaşarken milliyetçi rengi olan bir dünyaya adım atıyorlar. Muhittin geneleve, meyhanede sürten bir adamken Ap milletvekili oluyor. Necip Fazıl'ın sağa kayışını da araştıranlar okuyanlar anlar. O da yeri gelmiş politikacılarla bir mecliste yer almıştır.

Son benzerlik en güçlü olanıdır. Muhittin bir yerde "Ben şairliği cücelere verdim" der romanda. Necip Fazıl da "Ver cüceye, onun olsun şairlik" der Çile şiirinde.

Genel olaraksa kitabın hacmi kocaman ama eğlencesi de kocaman. Tavsiye ederim. Orhan Pamuk sallama kitap yazmaz. Adam kendisi diyor; "Ben iğneyle kuyu kazıyorum." diye. Evet bu kitap 4 (74-78) yılda yazılmış bir emek ürünüdür. Orhan Pamuk'a bundan başlayın. Beyaz Kale mesela kurgusu ve dili ağır bir kitapdır. Tam anlaşılamaz kolayca. Ama bu kitabın yanında incedir. Ama Cevdet Bey ve Oğulları okunubilitesi daha yüksek, duru bir kitaptır.