Sabitfikir
Künye | Yazarlar | Giriş Yap
sabitfikir - dergi

Ben ilerledikçe benimle dalga geçen işaretler *

Ergun Candan
Sınır Ötesi Yayınları

Son zamanlarda ara ara sayfalarını karıştırdığım kitaplardan biri “Kuran-ı Kerim’in Gizli Öğretisi”. Gizli öğretilerle haşır neşir yazarlarımızın başında gelen Ergun Candan (bknz. “Antik Mısır Sırları”, “Yaşanmış Esrarengiz Olaylar”, “Kıyamet Alametleri”, “Gizli Sırlar Öğretisi”, “İsa Peygamberin Gizli Öğretisi” ve daha niceleri), bu defa tasavvufi batıni ezoterik öğretilere göre Kuran-ı Kerim’i yorumlama yoluna gitmiş. Bu tür çalışmalar, eğer yazarı alttan alta (ya da çoğunda olduğu gibi üstten üste) bir ideolojiyi, bir düşünceyi dayatmaya çalışmıyorsa ve kendi kör inançları uğruna gerçeklik yolundan sapıp çalışmasını can sıkıcı bir komediye dönüştürmüyorsa, ilgimi çeker. Her şeyin pragmatist bir tavırla rasyonalize edildiği bu can sıkıcı modern-sonrası dünyada, benim de içimde her an gizli öğretilerin peşine cesurca düşmeye hazır bir kutsal hazine avcısı yaşamaktadır... Kim sıkıcı yorumları ve gerçekliği şifrelere, sırlara tercih eder ki... İşte bu güdü ekseninde beni kendine çeken “Kuran-Kerim’in Gizli Öğretisi”nde aradıklarımı, arayıp da bulamadıklarımı ve de aramadığım halde karşıma çıkanları sizlerle paylaşmak istedim...

Günümüzde hadis kaynaklarına dayandırılan İslamiyet ile ilgili pek çok bilginin gerçeklere uymadığı görüşü Ergun Candan’ın ana çıkış noktası. Bu bilgilerin ve yorumların gelip dayandığı noktalardan biri de doğal olarak Kuran’da geçen doğaüstü olaylar ve hikayeler. İslam alimlerinin fikir birliğine varamadığı yerde günümüzün ana akım yorumcuları bütün bunları akli ölçülerde değerlendirmememiz gerektiğini söyleyip bir anlamda işin içinden çıkıveriyorlar. Candan’a göreyse Kuran-ı Kerim’de bir olaydan söz ediliyorsa eğer bu bizim için anlaşılabilir bir şey olduğu için aktarılmış demektir.  Anlaşılabilir ve öğretici olması gerektiği için. Dolayısıyla da akli ölçülerde değerlendirilmesi gerektiği için...

Elif lam mim... Mu kıtasının anlatılmamış öyküleri olabilir mi?!
Buradan yola çıkarak bugüne kadar nice tartışmaların konusu olanlara da, tuhaf bir şekilde görmezden gelinen surelere de el atıyor Ergun Candan. Örneğin gizemi hala çözülememiş mukataa harfler. Bilindiği gibi Kuran-Kerim’in 29 suresi bizim bildiğimiz herhangi bir anlam içermeyen harf kalıplarıyla başlar: Elif lam mim, Ya sin, Elif lam ra gibi. “Hz. Ebubekir’in : ‘Her ilahi kelamda bir sır vardır. Kur’an’ın sırrı da surelerin başlarında bulunan harflerdir. Her kitabın bir özü vardır. Kur’an’ın özü de bu hece harfleridir.’ Dediği rivayet edilir. Bu görüşü dört halifenin de kabul ettiği bilinmektedir.” Ancak bu harflerin bilinebileceği kanısında olan bilginler de vardır, çeşitli ezoterik yorumlar da. Ergun Candan ise bu konuyu Türk Dil Kurumu arşivlerinde karşılaştığı bazı bilgiler ışığında değerlendirmiş. Sonuç oldukça ilginç: Mukataa harflerin  kayıp Mu kıtasının dilinde bir anlam ifade etmesi. Yani, Kuran’da insanlığa kayıp Mu kıtasıyla ilgili bazı hikayelerin anlatılacağının planlanması ancak bunun şifreli bir şekilde verilmesi!      

Sadece mukataa harfler değil elbette, “Kuran-Kerim’in Gizli Öğretisi”nde sure sure ilerleyerek, kıyamet gününden insanın yaradılışına, spiritüel döllenmeden yenidendoğuşa pek çok ilgi çekici ezoterik yorum getirmiş Candan.  

Doğrusu hiçbir zaman anlayamamışımdır batıni, ezoterik ne derseniz deyin, dini inanışlarda kutsal kitaplarda, görünmeyenin ötesini araştıran ve görünmeyenin de ötesinde bir şeyler bulunduğuna inanan insanların, akımların toplum içinde bir tür meczup, yarı-deli olarak tanınmasını. Zira yıllar geçtikçe etkisini kaybetmesinden midir acaba, din dediğimiz olağanüstü hikayelerin, ritüellerin toplum içinde sindirilip farklı seslere kapanması... Bilemem ama bildiğim bir şey var ki bu tür araştırmaların bilakis dine hizmet ettiği, farklı eğitim, kültürden gelen insanları da kendine çektiği. “Kuran-ı Kerim’in Gizli Öğretisi” de işte bu tür çalışmalardan biri kanımca. Zaten yorumlara dayanan İslamiyet dinine dair, onunla temelde çelişmeyen başka bir tür mistik yorum getirmesi... Peygamberin gök katına çıkışını astral seyahat, peygamberlik öncesini inisiyasyon dönemi, ona yol gösteren bilge kişileri de evrenin sırrını çözmüş Melakut tarikatının üyeleri olarak tanımlaması; İbn-i Arabi’nin anlatımlarında bulduğu eski dünya uygarlıkları ve diğerleri... Tıpkı tüm diğer kutsal metinlerde olduğu gibi sembollerle örülü bir kitapla karşı karşıyayız yazara göre, ancak onun rehberliğinde fark edip sırrını çözmeye vakıf olduğumuz hiçbir sembol, hiçbir şifre aslında bize bilmediğimiz yeni bir şey söylemiyor.

İnananlar için tutarlılık ve güven veren bu keşif, ne yazık ki şüphecilerin işine hiç yaramıyor. James Joyce’sun da dediği gibi biz ilerledikçe bizimle dalga geçen işaretlerle sarılıyor hep dört yanımız... 

 

 


 

* James Joyce, Poems a Penny Each

 

Yorumlar

Yorum Gönder

Yeni yorum gönder

Diğer Yazıları

Çocukken, Karadeniz’in insana sanki bir asır sürecek kadar uzun gelen ve kesilmeden yağan yağmurlarını izler, can sıkıntısından kurtulmak için kitaplara kaçardım. Yağmur yağdıkça, üzerime hikâyeler de yağardı aslında. Sahi, neye, neyimize yarardı hikâyeler.

 

Günümüz İngiliz romancılarından Ian McEwan’ın Soğuk Savaş döneminin “edebiyat cephesi”ni anlattığı ilginç bir romanı var; Bir Parmak Bal. Ülkemizde de yayınlanan roman bir anlamda birbirine benzemeyen üç ilgi çekici konuyu garip bir kurgu etrafında bir araya getiriyor: Gizli servis, edebiyat ve aşk.

 

Ütopya fikrinin ortaya çıktığı Ortaçağ Batı’sı, insanlığa karanlık bir gelecek vaat etmesine rağmen, kendi topraklarında doğmuş “rahatsız ruhlar” eliyle her zaman temize çekildi. Birilerinin ütopyası, başka birilerinin distopyası oluyordu çünkü. Batı’nın en parlak ütopyası İngiltere’dir ve ne hikmetse ütopya dediğimiz tür de İngilizler eliyle pazarlanmıştır tüm dünyaya.

 

Kitaplarla ilgili internet sitelerini, dergileri karıştırdığınızda karşınıza çıkan en ilgi çekici içerik, “Hangi kitabı okumalıyım?” sorusuna verilen cevaplardır. Bu cevaplar genelde ortalama bir anlayışın yansımasıdır. Kitap okumak seçkin bir eylemdir ve kitap okuyacak kişi de, bu özel eylemi gerçekleştirmek için en “seçkin” kitabı bulmalıdır.

Her ne kadar kitabın 5000 yıllık serüveni desek de, birçok iyi okur için kitabın tarihi, kendi serüveniyle birlikte ilerlemiştir aslında. Bizi kitaplara çeken şey, biraz da kendimizden dışarı çıkmak isteğidir. Okuduğumuz her macera, her tez ya da antitez, kitapla bizim aramızdaki gizemli bir sözleşme gibidir. Bu anlamda okumak soylu bir eylemdir de.

 

Kulis

(Ahmet Edip Başaran) Şiirin Söz Hakkı

ŞahaneBirKitap

Tam bir İstanbul çocuğu olan, Alaattin Karaca’nın tanımlamasıyla “üstünde başında, sesinde soluğunda ‘eski bir İstanbul’dan rayihalar taşıyan” yazar Cem Sancar 82 denemeden oluşan yeni kitabı “Her İnsan Bir Ayet’te çocukluğunun İstanbul’unu, şehrin sokaklarını, lezzetlerini, mevsimlerini insanlarını kendine özgü muzip diliyle anlatıyor.

Editörden

Çocukken, Karadeniz’in insana sanki bir asır sürecek kadar uzun gelen ve kesilmeden yağan yağmurlarını izler, can sıkıntısından kurtulmak için kitaplara kaçardım. Yağmur yağdıkça, üzerime hikâyeler de yağardı aslında. Sahi, neye, neyimize yarardı hikâyeler.