Sabitfikir
Künye | Yazarlar | Giriş Yap

Eleştiri

Eleştiri

Uğursuzluklarla örülü dünyanın romanı


Gayet iyi
Toplam oy: 543
Mehmet Eroğlu
İletişim Yayıncılık
Mermer Köşk, Demir ailesinin çalkantılı tarihine ışık tutuyor. Başta baba Hasan, anne Neslihan ve amca İsmail Demir’den müteşekkil Demir ailesi, romandaki karşılıklı/karşılıksız aşk üçgeninde kendine yer bulan kızları Öykü ve Ezgi ile tamamlanıyor.

Mehmet Eroğlu’nun son kitabı Mermer Köşk, her kelimesine kötücül bir dünyanın işlendiği tutkulu bir aşkı anlatıyor. Eski zamanları andıran ancak “modern” atmosferiyle, “aşka düşmenin” yarattığı umarsız acıyı ve sürekli çalmakta olan tehlike çanlarını betimliyor.

Son olarak, kendisiyle yapılmış söyleşi ve romanlarından alıntılanan cümleleri içeren Edebi Aforizmalar adlı kitabını okuduğumuz Mehmet Eroğlu, yeni romanı Mermer Köşk’te, tüm duygulara hitap edecek biçimde kurguladığı bir aşk serüvenini anlatıyor. Toplumsal ve sosyo-ekonomik bir eleştirinin el kitabı olarak da nitelendirilebilecek bu roman; “cemiyet hayatı”nın irite edici yönlerine, toplumda yer edinip kanaat önderi olmanın etiket üzerine kurulu bağına ve duyguların körelmesine varacak denli bir bozulmanın maddiyatla olan ilişkisine bir aşk hikayesinin penceresinden bakıyor.

Mermer Köşk, Demir ailesinin çalkantılı tarihine ışık tutuyor. Başta baba Hasan, anne Neslihan ve amca İsmail Demir’den müteşekkil Demir ailesi, romandaki karşılıklı/karşılıksız aşk üçgeninde kendine yer bulan kızları Öykü ve Ezgi ile tamamlanıyor.

Romana adını veren Mermer Köşk, romanın ana mekanını oluşturuyor. Köşkün içerisinde yer alan ve romandaki ana karakterlerden biri olan Neslihan Demir’in saplantılı bir şekilde bağlı olduğu, romanın gelişiminde de büyük bir rol oynayan bahçe de, romanın mikro mekanlarından biri. Bu mekanlar çerçevesinde İsmail Demir’in kendisine mesken tuttuğu, aileden soyutlanmasını sağlayan ev önemli… Nitekim İsmail Demir’i şeytani özelliklere yaklaştırıp, onun aileden uzaklaşmasını sağlayan bu mekan, aynı zamanda başlayacak olan iç savaşın diğer cephesini oluşturuyor.

Roman, ailenin biricik kızı Öykü Demir’le başlıyor. Ailenin iki kızından biri olan Öykü, anne ve babasının her daim üzerine titrediği, gelecekte kendisinden çok şey beklediği, ancak değişken karakterinden dolayı ailesine karşı sorumluluklarını pek yerine getirememiş biri. Kardeşi Ezgi ise, ablası ile tamamen zıt karaktere sahip, engelli olması sebebiyle de kendisini ailenin dışında konumlandıran, sarkastik ve uçarı bir tip. En başta bu iki kardeş arasında başlayıp sonrasında ailenin geri kalanına sirayet eden cepheleşme, romanın esas karakteri Uğur’un hayatlarına dahil olmasıyla geri dönülemez bir yola giriyor. Uğur, yoksulluk ve zorluklarla bezeli bir hayata sahip, deyim yerindeyse feleğin çemberinden geçmiş biri. Karmaşık ailevi sorunları ve gönül dünyasında yaşanan devinimler eşliğinde yaşayıp giderken yolu Demir ailesinin köşküne düşüyor. Uğur ve Öykü’nün (dolayısıyla Demir ailesinin) yollarının kesişmesi, üstünkörü bir bakış açısıyla, Yeşilçam filmlerinde de sıkça işlenen zengin kız-fakir oğlan durumundan ziyade, maddiyat-maneviyat sorgulamalarına, toplumsal statülerin çarpışmasına ve toplumsal aidiyet hissinin tasvirine uzanan bir çözümlemeyi beraberinde getiriyor. Az ile yetinmekle çok olanla yetinememenin, para ile saadetin, hisse senetleriyle aşk mektuplarının çarpışmasının sebep olduğu tahrip edici bir aşkı anlatıyor bu roman.

 

İmkansızın kıyısında seyreden aşk

 


Romanı salt bir aşk hikayesi olarak sunmak haksızlık olacaktır. İşin eleştirel bir boyutu da var. Bu eleştirel boyutun merkezini, Öykü ile Uğur arasındaki sosyo-ekonomik ve toplumsal farklarla birlikte, Öykü ile kardeşi Ezgi arasındaki karakteristik farklar da oluşturuyor. Şirketler, köşkler, ihaleler ve skandallarla bezeli yüksek sosyete hayatına dair nitelikli çıkarımlar, Uğur’un mensup olduğu kenar mahalle dünyasına dair zıt tahlillerin birleşimiyle, ikili arasında filizlenen aşkın bir yandan sönmesine, diğer yandan nüksetmesine dair emareleri sivri bir dille aktarıyor.


Mermer Köşk, eski zamanlardaymışız hissi veren bir dil ile başlayıp modern zamana evrilen, günümüzün siyasi atmosferini de yansıtan bir roman. Ego savaşlarına, rant sevdasına düşmüşlere bir eleştiri, aşkı çevreleyen "fena" unsurları resmeden bir tablo; aynı zamanda farklı senaryoları içeren sürpriz sonuyla şaşırtan bir metin.

 

 

 


 

 


Görsel: Nora Yeksek

 

 

Yorumlar

Yorum Gönder

Yeni yorum gönder

Diğer Eleştiri Yazıları

1970’lerde Tutunamayanlar yayımlandığında edebiyat kamuoyunda derin bir sessizlikle karşılanmıştı. Bunun nedenleri epeyce tartışıldı ancak şurasını hatırlatmakta fayda var: Kalbi bu dünya için fazla hassas olanların sayıca artıp toplumda daha görünür olduğu dönemler ile Oğuz Atay’ın kitabının tanınıp bilinirliği arasında doğrudan bir ilişki var.

Silvan Alpoğuz: Postmodern ve politik

 

Bolaño, Şili’nin başkenti Santiago’da dünyaya gelmiş. Çocukluk yılları çeşitli kentler, birbirine karışmış kültürlerin içinde geçmiş. Gençlik yıllarının başında Meksika’ya göçmesi onun edebiyat serüveni için bir kırılma noktası olmuş. Meksika’daki entelektüel ortamlarda Latin Amerika Edebiyatı’nı sulayan birçok yerli akımı araştırma imkânı bulurken, şiir eskizlerine bu yıllarında başlamış.

Kulis

Yunus Emre Tozal: Chicago’nun kütüphaneleri

ŞahaneBirKitap

Prof. Dr. Yaşar Çoruhlu’nun Türk Sanatında Hayvan Sembolizmi Ötüken Neşriyat tarafından yayımlanan 3. baskısıyla okurlarla buluştu. Bu baskıyı öncekilerinden ayıran en önemli fark, bu kez eserin iki cilt halinde ve genişletilmiş şekliyle yayınlanması. Uzun süre alanındaki tek kaynak olan bu kitap tartışmasız biçimde hâlâ alanındaki en önemli eser olma özelliğini koruyor.

 

Editörden

Kadın kahramanlar içinde bazıları var ki, yıllar önce okumuş olmama rağmen halen onların hayatlarını merak ederim. Her okuyuşta farklı bir keşif, yeni bir detay, daha önce hiç fark etmediğim bir ayrıntı dikkatimi çeker ve buna şaşırır dururum. Eskiden okuduğum bir romana dönmek, eski bir arkadaşıma merhaba demeye benzer.